De universiteitsraad (U-raad) is het hoogste inspraakorgaan op de universiteit en gesprekspartner voor het College van Bestuur (CvB). Het CvB is het dagelijks bestuur van de universiteit. De U-raad bestaat uit 24 leden: 12 personeelsleden en 12 studenten. De studenten zijn verdeeld in drie fracties: de fractie van de Groninger Studentenbond (GSb), de Studenten Organisatie Groningen (SOG) en lijst Calimero. Op dit moment heeft de GSb-fractie een zetel, de S.O.G. zes zetels en lijst Calimero heeft er vijf.

Er zijn om de twee jaar verkiezingen voor de personeelsfractie, voor de studenten zijn er elk jaar verkiezingen. De universiteitsraad wordt voorgezeten door het presidium. Dit bestaat uit twee leden, de voorzitter en de vice-voorzitter. Het gebruik is dat de voorzitter uit de personeelsgeleding komt en de vice-voorzitter uit de studentengeleding.

Omdat de U-raad het hoogste inspraakorgaan op de RuG is, is er ook regelmatig overleg met het CvB. Die regelmaat is zichtbaar in het vergaderschema, er is een duidelijke cyclus van vijf weken. Een keer per cyclus is er een officiele vergadering, waar het hele CvB aanwezig is. Op deze vergadering kunnen besluiten genomen en vinden er soms stemmingen plaats. Maar omdat er goede discussie mogelijk moet zijn voordat er over wordt gegaan op besluitvorming, worden er de week voor de officiële vergadering de commissievergaderingen gehouden.

De universiteitsraadsvergadering

Op de vergadering van de universiteitsraad is de hele raad en het hele CvB aanwezig. Deze vergaderingen hebben een veel formelere structuur dan de commissievergaderingen. Zo wordt er over het algemeen vergaderd in termijnen. De raadsleden krijgen de kans om iets te zeggen, het CvB mag reageren, dan is het weer de beurt aan de raadsleden, enzovoorts. De ruimte voor discussie is, hoewel veel kleiner, toch aanwezig. Omdat de raad altijd voorbesproken is in de commissies, zijn er een vaak een aantal hamerstukken (agendapunten die in de commissies zo goed zijn voorbesproken dat er geen discussie meer nodig is), er zijn agendapunten die ook zo goed besproken zijn maar waar fracties nog wel uitdrukkelijk bij willen zeggen dat ze er blij mee zijn of niet (dit wegens het formele karakter van de U-raad). Tenslotte zijn er nog de stukken waar de raad of een van de fracties uit de raad maar moeilijk mee kan leven. Dan wordt de discussie uit de commissievergaderingen vervolgd, of wordt deze herhaald. Door het formele karakter worden deze discussies altijd scherp gevoerd en moet je alle debatvaardigheden uit de kast halen om het CvB en de rest van de raad te overtuigen. Dit zijn natuurlijk de punten die het werk interessant maken.

De commissievergaderingen

In Groningen is de universiteitsraad onderverdeeld in vier commissies, die de week voor de raadsvergadering vergaderen. Hierin bereiden verschillende raadsleden de raadsvergadering voor. Deze commissies zijn:

- Studentenbeleid (SB)
- Begroting / Ruimtelijke Voorzieningen (Begr/RV)
- Algemeen Bestuurlijke Juridische Zaken / Personeelsbeleid (ABJZ/PB)
- Onderwijs, Wetenschapsbeleid en Internationalisering (COWI)

Twee van deze commissies worden voorgezeten studenten uit de raad. Dit zijn de commissies SB en COWI. In de commissievergaderingen is veel ruimte voor discussie. Omdat er altijd iemand van het CvB bij aanwezig is, kun je er nog terecht om vragen te stellen. In de commissievergaderingen tasten fracties elkaar ook af: Wat is hun mening? Houden ze daaraan vast? Is er ruimte voor een compromis? Om de agenda-onderwerpen over de commissies te verdelen (sommige onderwerpen kunnen en worden in meer commissies geagendeerd) vergaderen de commissievoorzitters ook tenminste een keer per cyclus.

Behalve dat de commissies een voorbespreking van de raad zijn, hebben ze ook een informerende functie. Omdat de cies een minder formeel karakter hebben, worden er stukken (rapporten, memo’s e.d.) besproken waarvan het CvB ze nuttig acht voor ons als informatie of waarover ze onze mening graag willen hebben.